 |
| Foto: Sarah Meijer bij de CSW70 NGO briefing op het ministerie van OCW |
Sarah Meijer is gestart in haar rol als jongerenvertegenwoordiger voor CSW70. Het centrale thema dit jaar is 'access to justice', oftewel toegang tot het recht. Een thema dat niet alleen gaat over de rechten die jonge vrouwen en meisjes op papier hebben, maar vooral over de barrières die zij in de praktijk tegenkomen op weg naar rechtvaardigheid.
Om die realiteit serieus te nemen, ben ik (Sarah Meijer) in gesprek gegaan met jongeren uit Nederland die op verschillende manieren in aanraking zijn gekomen met het rechtssysteem. Jongeren die hebben geprobeerd hun recht te halen, en jongeren die daar juist van afzagen. Niet omdat het hen niets deed, maar omdat de weg ernaartoe te complex, te ontmoedigend of te onveilig voelde.
Twijfels
In deze gesprekken werd al snel duidelijk dat de grootste obstakels zelden liggen bij het ontbreken van rechten, maar bij het moment waarop jongeren proberen die rechten daadwerkelijk te benutten. Juist daar lopen zij vast. Veel jongeren twijfelden al voordat zij contact opnamen met instanties. Was wat zij hadden meegemaakt ernstig genoeg? Zou het wel serieus genomen worden? En wat als melden uiteindelijk meer zou kosten dan opleveren?
Drempels
Wanneer jongeren wél de stap zetten, bleek het proces vaak ontmoedigend. Zij beschreven onduidelijke procedures, lange wachttijden, gebrekkige opvolging en het gevoel zelf verantwoordelijk te zijn voor het aandragen van bewijs en het actief houden van hun zaak. In plaats van steun te ervaren, voelden zij zich getest op doorzettingsvermogen. Wie mondig was, bleef aandringen. Wie dat niet was, haakte af.
Deze drempels waren extra zichtbaar in situaties waarin sprake was van relationeel geweld, online intimidatie of afhankelijkheid van een instelling die zij wilden aanvechten, zoals binnen jeugdzorg of asielprocedures. Juist in deze contexten bleek toegang tot recht het meest fragiel. Jongeren gaven aan dat hun ervaringen werden geminimaliseerd, gerelativeerd of geherinterpreteerd als vrijwillig of wederzijds, terwijl zij zelf duidelijke grenzen hadden ervaren die waren overschreden. Afhankelijkheid van dezelfde systemen die zij moesten aanspreken, maakte het risico van melden groter en de ruimte om door te zetten kleiner.
Hoe definieer je toegang tot recht?
Wat daarbij opviel, is dat jongeren toegang tot recht anders definiëren dan veel systemen doen. Voor hen draait het niet primair om straf of juridische afronding, maar om erkenning, bescherming en preventie. Om serieus genomen worden bij het eerste contact. Om weten waar je aan toe bent. En om de mogelijkheid om op tijd een duidelijke grens te trekken, voordat schade verder escaleert.
Voorbereid naar de CSW
Deze gesprekken vormen een essentieel onderdeel van hoe ik mijn rol als jongerenvertegenwoordiger invul. Zij helpen mij om, naast mijn eigen ervaringen en inhoudelijke betrokkenheid bij thema’s als vrouwenrechten, emancipatie, seksuele en reproductieve gezondheid en rechten (SRGR), anticonceptie, voorlichting, online genderdynamieken zoals de manosphere, jongerenwerk en participatie, daadwerkelijk de stem en prioriteiten van jongeren mee te nemen richting CSW70.
Jongerenaanbevelingen
Mijn belangrijkste takeaway is dan ook deze: toegang tot recht schiet te kort voor jongeren niet omdat rechten ontbreken, maar omdat systemen onvoldoende aansluiten bij hun leefwereld, kwetsbaarheid en afhankelijkheidspositie. Jongeren hebben geen complexe routes nodig die hen testen op veerkracht, maar duidelijke en laagdrempelige pathways die hen motiveren om een lijn in het zand te zetten, en erop te vertrouwen dat die grens ook daadwerkelijk wordt bewaakt.
De inzichten uit deze gesprekken zijn gebundeld in een position paper, dat dient als inhoudelijke basis voor de jongereninbreng richting CSW70. Hoewel de consultaties in Nederland plaatsvonden, zijn de patronen herkenbaar en internationaal relevant binnen de bredere discussie over toegang tot recht voor vrouwen en meisjes. Voor een uitgebreid overzicht van de bevindingen en aanbevelingen verwijs ik graag naar het volledige position paper.
Heb je vragen, of wil je verder in gesprek over specifieke inzichten of implicaties richting CSW70, dan kun je mij altijd mailen: sarahmeijer@choiceforyouth.org. Ik ga daar graag over in gesprek!
Comments